Voor Hegel geldt uiteindelijk de dialectische (conceptuele) dynamiek: men dient allereerst door de terreur heen alvorens men aanspraak kan maken op een moreel leven (het bewustzijn (Geist) moet haar sowieso ervaren hebben). De twee centrale gedachten van de Verlichting: utiliteit en absolute vrijheid - samen de actualiteit van de geest.

REFERENTIE: The reason of terror, Peeters/Leuven, 2006, blz. 121

COMMENTAAR: Het effect van de terreur is louter negatief. Naast de onbereikbaarheid van een doel (geen middel-doel) is het tevens onmogelijk om met Hegel de dialectische beweging te zien, want: de terreur is doelloos en negatief. De enige plaats waarin de terreur kan 'oplossen' in iets anders is in een geconceptualiseerd denken - een compleet opgezette theorie, die - in haar theoretisch vermogen - even totalitaristisch is als de terreur zelf.